ฟุตบอลของ เมาริซิโอ โปเช็ตติโน่ ชอบใช้คนหนุ่มเป็นหลัก และเหตุผลที่ต้องเป็นคนหนุ่มก็เพราะเขาต้องการความฟิตของช่วงวัยที่ร่างกายอยู่ในจุดพีกที่สุด
ไม่ใช่แค่นั้น ... ร่างกายที่ดีเป็นเพียงสารตั้งต้น เพราะเขาจะยกระดับลูกทีมให้ฟิตขึ้นอีกด้วยสิ่งที่เรียกว่า "Gacon Test"
ระบบสร้างความฟิตที่เกินกว่าขีดจำกัดชนิดที่เจ้าตัวยังไม่รู้ว่าตัวเองฟิตได้ขนาดนั้น ... Gacon Test คืออะไร ทำได้ยังไง ?
หัวใจของปรัชญา
ปรัชญาฟุตบอลของ เมาริซิโอ โปเช็ตติโน่ คือการเล่นโดยเน้นตำแหน่ง (Positional Game) ไม่ว่าเขาจะคุมทีมที่มีสตาร์ดังอย่าง เปแอสเช ทีมที่กำลังเต็มไปด้วยแข้งหนุ่มพลังม้าอย่าง ท็อตแนม ฮ็อตสเปอร์ หรือแข้งที่ชื่อชั้นเป็นรองอย่าง เซาธ์แฮมป์ตัน และ เอสปันญ่อล ... แนวคิดของเขายังคงเดิม นั่นคือครองเกมด้วยการควบคุมพื้นที่ และหาความได้เปรียบด้านจำนวนผู้เล่นผ่านตำแหน่งการยืนบนสนาม
เล่นเกมบุกด้วยจำนวนผู้เล่นที่เยอะกว่าแนวรับฝ่ายตรงข้าม เพื่อสร้างความโกลาหล จากนั้นจัดการด้วยวิธีการเข้าทำที่ซักซ้อมกันอย่างดี ... นี่คือปรัชญาฟุตบอลแบบอธิบายง่าย ๆ ของเขา ประตูนี้ตอนเขาคุม สเปอร์ส ที่นักเตะของเขาต่อบอลกันครบ 11 คน ด้วยการผ่านบอล 14 จังหวะในเวลา 35 วินาที จะทำให้คุณเข้าใจแบบเห็นภาพมากขึ้น
ครั้นจะให้เล่นเกมบุกแบบบ้าคลั่งอย่างเดียวก็คงเป็นไปไม่ได้ ... สิ่งที่จะทำให้เกมสมดุลภายใต้การเน้นเกมรุกขนาดนี้ คือเรื่องของการเพรสซิ่ง ซึ่งเป็นการตั้งรับในรูปแบบของการโจมตีอย่างหนึ่ง
พอช เชื่อว่าคุณจะเพรสซิ่งคู่แข่งได้ดี ก็ต่อเมื่อคุณมีโครงสร้างในเกมรุกที่ดีและยืนตำแหน่งถูกต้องตั้งแต่แรก เมื่อเสียบอล ทีมจะสามารถเปลี่ยนผ่านไปสู่การแย่งบอลคืนทันที
โดยหลักการแล้ว พอช จะใช้การยืนตำแหน่งที่ถูกต้องในยามครองบอล ทำให้ระยะห่างระหว่างผู้เล่นแต่ละคนไม่ห่างกันเกินไป ส่งผลให้เวลาเสียบอลสามารถรุมบีบพื้นที่และตัดตัวเลือกของคู่แข่งได้ทันที ซึ่งเขาจะใช้เวลาบีบแค่ราว ๆ 3 วินาทีเท่านั้น ถ้าไม่สามารถแย่งได้ ก็จะถอยร่นลงมายืนตั้งรับแบบโซนแทน
มาถึงตรงนี้คุณเห็นอะไรบ้าง ? ฟุตบอลที่แทบทุกคนต้องวิ่งตลอดเวลาเพื่อขึ้นไปเป็นตัวเลือกในเวลาที่ทีมได้บุก และการรุมแย่งด้วยระบบเพรสซิ่งตลอดทั้งเกม วิธีเหล่านี้ต้องใช้พลังงานเยอะมาก ไม่ต่างจาก เกเก้นเพรสซิ่ง ของ เยอร์เก้น คล็อปป์ หรือที่ ฮันซี่ ฟลิค ใช้กับ บาร์เซโลน่า ในเวลานี้
ดังนั้นนอกจากปรัชญาฟุตบอลที่แน่นอนแล้ว สิ่งที่เขาต้องการคือนักเตะที่ฟิตแบบสุดขีด ... แต่เขาจะรู้ได้ยังไงล่ะว่าคนไหนฟิตมาก ฟิตน้อย ฟิตจริง ?
บททดสอบความอึดระดับนรก
Gacon Test คือโปรแกรมการซ้อมสุดโหดที่ถูกคิดค้นโดย จอร์จ กากง (Georges Gacon) โค้ชฟิตเนสชาวฝรั่งเศสช่วงปี 1994 (แต่ที่บ้านเกิดของ กากง มักเรียกการทดสอบนี้ว่า 45-15 Test มากกว่า) ซึ่งระบบนี้ โปเช็ตติโน่ มักจะเอามาใช้ในทุก ๆ ช่วงปรีซีซั่นของทุกทีมที่เขาคุม สร้างร่างกายและระบบหายใจของนักเตะให้ฟิตที่สุดด้วยการดันขีดความสามารถการใช้อ็อกซิเจนระบบถึงขีดจำกัดของร่างกาย
ลักษณะการฝึกคือนักเตะจะต้องวิ่งสปรินต์ (วิ่งแบบเต็มสปีด) เป็นเวลา 45 วินาทีสลับพัก 15 วินาที จากนั้นจะไต่ระยะความยากขึ้น เริ่มต้นจากระยะที่ 150 เมตร เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ครั้งละ 6.25 เมตรในทุกรอบที่วิ่งเสร็จ ... ซึ่งสถิติสูงสุดเท่าที่เคยมีนักเตะที่ทำงานกับ โปเช็ตติโน่ ออกมาเล่า คือชื่อที่น่าเหลือเชื่ออย่าง เดเล่ อัลลี ตอนอยู่ สเปอร์ส ...เรื่องนี้เปิดเผยโดย ไคล์ วอล์คเกอร์ ว่า อัลลี สามารถทดสอบ Gacon Test ผ่านถึง 17 ด่าน ส่วนอันดับรองลงมาคือ ซน ฮึง-มิน นักเตะชาวเกาหลีใต้ขวัญใจแฟน ๆ
"เรามีการซ้อมที่ชื่อว่า Gacon คุณไปถามนักเตะ สเปอร์ส รุ่นผมได้เลยว่าทุกคนแค่ได้ยินชื่อการฝึกนี้ก็เข็ดขยาดแล้ว ทุกคนรู้จักมันดีแน่นอน"
"คุณจะต้องเริ่มวิ่งที่ระยะ 150 เมตรในเวลา 45 วินาที จากนั้นก็พัก 15 วิ แล้ววิ่งไปยังกรวยอีกอันที่ไกลกว่าเดิมเป็น 155 เมตร แล้วก็วิ่งกลับมาจุดเริ่มต้น ... ทำไปซ้ำ ๆ แบบนี้เรื่อย ๆ โดยมีกรวยทั้งหมด 17 ด่าน"
"คนเดียวที่ผมเคยเห็นว่าวิ่งได้ครบทุกระยะ ทุกด่านคือ เดเล่ อัลลี ... เขาโคตรจะเก่งเรื่องการวิ่งเลยจริง ๆ" วอล์คเกอร์ ว่าแบบนั้น
ไม่ใช่แค่นักเตะของ พอช ในทีม สเปอร์ส ที่เคยกล่าวขานเรื่องการซ้อมสุดโหดเท่านั้น สมัยคุม เชลซี ก็มี เบน ชิลวิลล์ เคยออกมาเล่าเรื่องนี้ และบอกว่าเขาคืออันดับ 1 ของทีม โดยมี โคล พาลเมอร์ ทำได้อันดับที่ 2 ... ทั้งคู่วิ่งกันได้ราว ๆ 12-13 ด่าน
ส่วนคนที่ยืนยันว่า พอช ให้ความสำคัญเรื่องความฟิตตั้งแต่เริ่มอาชีพคือ แดนนี่ ฟ็อกซ์ นักเตะของ เซาธ์แฮมป์ตัน ที่เคยเล่าความทรงจำของการถูก พอช จับฝึกแบบนี้ว่า
"ดวงตาผมเหม่อลอยแล้ว แต่เขาตะโกนขึ้นมาว่ามันง่ายจะตาย นายก็แค่วิ่งต่อไป ... ตอนนั้นผมหันไปหานักเตะแต่ละคน พวกเขาสภาพแย่ไม่ต่างจากผม บางคนเหนื่อยจนอ้วกแตกออกมาเลย"
ไม่ใช่แค่ Gacon Test เท่านั้นที่ พอช นำมาใช้ มีการเปิดเผยว่าในสัปดาห์ที่ไม่มีโปรแกรมเตะกลางสัปดาห์ นักเตะของเขา จะต้องซ้อมวันละ 2 รอบ โดยช่วงบ่ายจะเป็นการเข้ายิมที่ไม่ใช่การยกเวทแบบทั่วไป แต่เน้นการเคลื่อนไหวเชิงฟังก์ชัน ที่จำลองมาจาก 4 ทักษะหลักในเกมฟุตบอล ได้แก่ 1. การวิ่ง 2. การกระโดด 3. การแย่งชิงบอล และ 4. การเตะหรือขว้างบอล
นอกจากนี้ ยังมีวิธีเพิ่มแรงกดดันทางร่างกายอีกมากมาย เพื่อให้ร่างกายแข็งแกร่งขึ้นกว่าขีดจำกัดที่ตัวนักเตะคิดไว้ ทั้งการใช้สายยางแรงต้านสูง VertiMax และอุปกรณ์ในห้องฟิตเนสที่ชื่อว่า Power Rack ที่ช่วยเพิ่มแรงต้านในการยกน้ำหนักหรือสควอท เพื่อให้นักเตะสามารถพัฒนาการระเบิดของพลังกล้ามเนื้อที่สำคัญมากในโลกฟุตบอล ณ ปัจจุบัน
ซ้อมโหด ... ไม่ได้แปลว่าแชมป์
มาถึงตรงนี้หลายคนอาจจะคิดว่า นี่เป็นบทความอวย พอช ใช่หรือไม่ ? ... นี่คือการนำเสนอแนวคิดฟุตบอลของเขาว่าต้องการอะไร การฝึกซ้อมแบบนี้อาจไม่ใช่วิธีที่ดีที่สุด หรือวิธีที่ใช้แล้วสามารถเสกแชมป์ได้ เพราะโค้ชแต่ละคนก็มีแนวทางหลากหลายแตกต่างกันไป ซึ่งโค้ชที่ให้ซ้อมวิ่งน้อย แต่ได้แชมป์มากก็มีเช่นกัน อาทิ เป๊ป กวาร์ดิโอล่า นั่นไง
คนที่จะเล่าเรื่องนี้ได้ดีที่สุดคือ วอล์คเกอร์ ที่เก่งกาจขึ้นกับ สเปอร์ส ในยุคของ โปเช็ตติโน่ และขึ้นสู่จุดพีกรวมถึงกวาดโทรฟี่ต่าง ๆ มากมายกับ แมนฯ ซิตี้ ของ เป๊ป
"ผมย้ายจาก สเปอร์ส มา แมนฯ ซิตี้ และจำได้ว่ารู้สึกแปลก ๆ ผมเห็น อเกวโร่ กำลังซ้อมไปหัวเราะไป ผมคิดว่าหมอนี่ซ้อมไม่เก่งเลย แต่พอลงสนามกลับเล่นเป็นคนละเรื่อง"
"หลังจากนั้นผมกลับไปในห้องพักและคุยกับพ่อของผมว่า ผมคิดว่าผมพลาดไปแล้วล่ะ ผมเปลี่ยนจากทีมของ โปเช็ตติโน่ ที่เน้นการวิ่งอย่างหนักและทะลวงแนวรับคู่แข่ง ยึดครองพื้นที่ ก่อนปิดเกมด้วยคุณภาพจากนักเตะบางคน ... ตอนนี้ผมมาอยู่กับทีมที่แทบไม่ได้วิ่งเลยตลอดปรีซีซั่น เพราะ เป๊ป ไม่ชอบการวิ่ง ส่วนใหญ่ถ้าจะวิ่งก็จะเป็นการวิ่งไปพร้อมกับลูกฟุตบอลมากกว่า" วอล์คเกอร์ เล่าผ่านรายการ Overlap เช่นนั้น
ฟังดูแล้วมันเหมือนเป็นการมองโบ๋หรือวิธีการของ โปเช็ตติโน่ แต่ถ้าเรามองให้ลึกลงไปเราจะพบว่า บริบทของ แมนฯ ซิตี้ และ สเปอร์ส นั้นต่างกัน
ที่ เป๊ป ไม่จำเป็นต้องซ้อมวิ่ง เพราะเขารู้ดีว่าลูกทีมของเขาสามารถทำทุกอย่างได้ มีร่างกายที่ดีมาตั้งแต่แรก ไม่อย่างนั้นคงไม่สามารถมาถึงจุดที่เขาต้องจัดการต่อได้ ... เป๊ป มีหน้าที่ต่อยอดนักเตะที่ร่างกายดี ทัศนคติดี ไปสู่การคว้าแชมป์ นั่นคือสิ่งที่เขาถนัด
ส่วน พอช สร้างทีมที่อาจจะมีงบประมาณน้อยกว่า นักเตะคุณภาพไม่มากเท่า ดังนั้นการหานักเตะที่มีความฟิต ทัศนคติที่ดี คือจุดเริ่มต้นในการสร้างทีมที่แข็งแกร่งขึ้นมาในแบบของเขา ดังคำว่า ไม่สูงต้องเขย่ง ไม่เก่งต้องขยัน เก่งไม่เท่าก็ต้องเอาลูกบ้าเข้าสู้
พูดง่าย ๆ ให้เห็นภาพคือส่วนใหญ่ โปเช็ตติโน่ มักได้งานประกอบร่างสร้างรากฐาน เพื่อให้ได้ทีมที่แข็งแกร่งขึ้นมา แต่ เป๊ป สร้างต่อจากฐานสู่ยอด เปลี่ยนทีมที่แข็งแกร่งให้กลายเป็นแชมเปี้ยน
ดังนั้นถ้าทีมของคุณกำลังขาดแคลนคุณสมบัติด้านความฟิต อันเป็นรากฐานของฟุตบอลยุคใหม่ บางทีการเริ่มต้นกับโค้ชที่พยายามเน้นเรื่องนี้เป็นสารตั้งต้น ก็อาจจะเป็นการเริ่มต้นที่ถูกต้องก็เป็นได้
โค้ชบางคนเหมาะกับบางทีม … แล้วคุณล่ะ ทีมรักของคุณอยากได้โค้ชอย่าง โปเช็ตติโน่ หรือเปล่า ?
แหล่งอ้างอิง
https://www.nytimes.com/athletic/2433574/2021/03/09/mauricio-pochettino-psg-tottenham-hotspur-southampton/
https://www.fourfourtwo.com/person/player/the-only-person-that-ive-ever-seen-complete-it-was-dele-alli-he-was-an-animal-kyle-walker-describes-mauricio-pochettinos-brutal-running-test-at-tottenham-hotspur
https://indianexpress.com/article/sports/football/lemons-bad-vibes-gacon-tests-pochettino-usa-world-cup-tactics-10748883/
https://www.reddit.com/r/ussoccer/comments/1tmw5r0/i_tried_pochs_grueling_fitness_test/
